Compiled by Ali Eminov, Wayne State College, Wayne, Nebraska 68787 USA. Send comments, suggestions, additions to: alemino1@wsc.edu
Notes
on Transliteration and Pronunciation
Most Bulgarian letters are
pronounced as in English except for the following: Ж, ж (, ) pronounced as s in treasure; Й, й (Y, y) pronounced as y in yes; С, с (S, s) pronounced as s in soon; У, у (U, u) pronounced as oo in broom; X, x (Kh, kh) pronounced as ch in Bach;
Ц, ц (C, c) pronounced as tz
in quartz; Ч, ч
(Č, č) pronounced as ch
in church; Ш, ш
(, ) pronounced as sh in should; Щ, щ (t,
t) pronounced as shed n washed; Ъ, ъ (Ǔ, ǔ)
pronounced as u in urgent; Ю, ю (Yu,
yu) pronounced as you in youth (but shorter); Я,
я (Ya, ya) pronounced as ya
in yard (but shorter).
Most Turkish letters are pronounced
as in English except for the following:
C, c pronounced as j in jam; ğ (soft
g) is not pronounced; serves to lengthen slightly the preceding vowel; I,
ı pronounced as u in urgent; İ, i
pronounced as i in bit; J, j pronounced as g in
montage; Ş, ş pronounced
as sh in ship. Ő, ő pronounced eu as in peu; Ű, ű pronounced ew as in few and Ç, ç pronounced ch
as in chat).
Turkish Literature
in Bulgaria and Balkans: A Select Bibliography
Acaroğlu, Tűrker (1994). Bulgaristan'da Tűrk Yazarları Kaynakcası. Ankara.
Akgűn, Atıf (2011). Bulgaristandan Anadoluya gōçen Tűrkçe ve Tűrk edebiyatı, Uluslararasi Sosyal ve Ekonomik Bilimler Dergisi, 1 (1):75-79. Available at, www.nobel.gen.tr/Makaleler/IJSES-issu%201-9-2011.pdf
Artun, Erman ( ? ). Sizlerden Gelenler: Balkan Tűrk Edebiyatlarına Bir Bakış. Available at, www.balgoc.org.tr/email/balkanedebiyat.html
Bahtiyar, Niyazi Hűseyin (1996). Çağdaş Rodop Tűrk Şairlerinden Esintiler (Antoloji). Ankara: Kűltűr Bakanlığı Yayınları.
Bibina, Yordanka (1999). "Poeziyata na Bŭlgarskite Turci sled vtorata svetovna voyna." In Literaturata na Malcinstvata v Bŭlgariya sled Osvobozhdenieto. Sofia, pp. 94-126.
__________ (2001). "Glasovete vi Čuvam." In Vera Mutafčieva, ed. Mnogosvetie: Iz Kulturata na Malcinstvata v Bŭlgariya. Sofia: IMIR, pp. 186-218.
Bulgaristan Tűrklerinin Şiir Dűnyası. Available at, www.havvapehlivan.com/index.php/bulgaristan-edebiyati/40-bulgaristan-turklerinin -siir-dunyasi
Butanrı, Műzeyyen (2005). ."Bulgaristan Tűrkleri edebiyatı," Eskişehir Osmangazi Űniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 5(2):27-45. Available at, slod.ogu.edu.tr/makaleler/6_2_makale_3.pdf
Canım, Ridvan (2001). "Rumeli şairlerinin dilinden Balkanlar ve Rumeli cografyası," Tűrk Dűnyası Dil ve Edebiyat Dergisi, 11.
Çavuş, İsmail, ed. (2001). Altın Petek: Bulgaristan Tűrklerinin Çocuk Şiiri: Antoloji. Sofia: IMIR.
Çavuşev, Mehmet (1988). 20. Yűzyıl Bulgaristan Tűrkleri Şiiri: Antoloji. İstanbul: Yaylacık Matbaası.
Çeltik, Halil (2000). "Rumeli şairlerinde yőresel kűltűr," Bilig, 14:99-109.
Davudoğlu, Ahmet (1970). Őlűm Daha Gűzeldi. İstanbul: Mihrab Yayınları.
Hafız, Nimetullah (1987). Bulgaristan'da Çağdaş Tűrk Edebiyatı, Vols.1 & 2. Ankara: Kűltűr ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
__________ (1989). Bulgaristan'da Çağdaş Tűrk Edebiyatı, Vol. 3. Ankara: Kűltűr Bakanlığı Yayınları.
__________ (1990). Bulgaristan'da Tűrk Halk Edebiyatı Metinleri, I and II. Ankara: Kűltűr Bakanlığı Yayınları.
__________ (1992). Bulgaristan'da Yayınlanan Tűrkçe Kitapların Bibliyografyası (1858-1984). Ankara: Tűrk Dili Araştırmaları Yıllığı, Belleten, 1987'den Ayrı Basım, pp. 311-365.
Hayber, Abdulkadir (1998). "Bulgaristan Tűrklerinin şiiri," Tűrk Dűnyası: Dil ve Edebiyat Dergisi, 5.
Hayber, Abdulkadir, ed. (2001). Makedonya ve Kosova Tűrklerinin Edebiyatı. İstanbul: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları.
Horata, Osman, et al. (2001). Tűrkiye Dışındaki Tűrk Edebiyatları Antolojisi, 12. Romanya ve Gagavuz Tűrkleri Edebiyatı. Ankara.
İsen, Mustafa, Reyhan İsen and Ayşe Esra Kirecci, eds. (2001). Balkanlarda Tűrk Çocuk Şiiri Antolojisi. Ankara.
İsen, Mustafa (2003). "Balkanlar'da Tűrk edebiyatı." In Erhan Tűrbedar, ed. Balkan Tűrkleri.
__________ (2002). "Makedonya ve Kosovo Tűrkleri edebiyatı." In Gűzel, Cicek, and Koca, eds. Turkler, Vol. 20: Tűrkler Dűnyası, pp. 464-469. Ankara: Yeni Tűrkiye.
__________ (2001a). Balkanlar'da Tűrk çocuk şiiri," Bilig: Tűrk Dűnyası Sosyal Bilimler Dergisi, 18.
__________ (2001b). "Balkanlar'da Tűrk şiiri," Bilig, 19.
İsen, Mustafa, Reyhan İsen, Ayşe Esra Kirecci, eds. (2001). Balkanlar'da Tűrk Çocuk Şiiri Antolojisi. Ankara: Grafiker Yayınları.
İsen, Mustafa, Murat Adalı, Tuba İsen, eds. (2002). Balkanlar'da Tűrk Çocuk Hikayeleri Antolojisi. Ankara: Grafiker Yayınları.
İsen, Mustafa, Suat Engűllű, eds. (1997). Tűrkiye Dışndaki Tűrk Edebiyatları Antolojisi, 7. Makedonya, Yugoslavya (Kosova) Tűrk Edebiyatı. Ankara: Kűltűr Bakanlığı Yayınları.
Kalkan, Şaban Mahmudoğlu (2007). "Bulgaristan Tűrkleri edebiyatına Azerbaycan aydınlarının etkisi," Balkanlar'da Tűrk Kűltűrű, 18, (65):18-21.
Kaya, Fahri, ed. (1992). Eski Yugoslavya'da Çağdaş Tűrk Şiiri Antolojisi. İstanbul: Cem Yayınevi.
Kaya, İ. Guven, ed. (1993). Yugoslavya'da Tűrk Halk Edebiyatı. İstanbul: Boğaziçi Űniversitesi Fen-edebiyat Fakűltesi Tűrk Dili ve Edebiyatı Bolumu Yayınları.
Mert, Meral (2007). Çağdas Bulgaristan Tűrkleri Edebiyatının Analitik Bibliografyası. Yűksek Lisans Tezi. Izmir: Ege Űniversitesi Sosyal Bilimler Enstitűsű. Electronic document, www.belgeler.clm/blg/1cuh/cagdas-bulgaristan -turkleri-edebiyatinin-analitik-bibliografyasi.
Mutafčieva,
Vera, et al. eds. (1999) Literaturata na
Malcinstvata v Bŭlgariya sled Osvobodenieto. Sofia: Karina M.
Memoğlu-Sűleymanoğlu, Hayriye (2004).
"Edebiyatımızda Balkan Tűrklerinin Tűrkiye'ye
gőçleri," EJOS, 7 (4):1-53.
Mollov, Riza (1958). Bulgaristan Tűrklerinin Halk Şiiri. Sofia: Narodna Prosveta.
Mutafčieva, Vera, ed. (2001). Mnogosvetie: Is Kulturata na Malcinstvata v Bŭlgariya. Sofia: IMIR.
Őz, Sabahattin Bayram (2002). Tűrkçenin Sarmaşıkları: Bulgaristan Tűrklerinin Şiirlerinden Seçmeler. Ankara.
Parlatır, İsmail (1996). "Makedonya ve Yugoslavya'da Çağdaş Tűrk Şiiri," Tűrk Dili, 531:579-658.
Sağlam, Feyyaz (1995). Yunanistan'da (Batı Trakya'da) Çagdaş Tűrk Şiiri Antolojisi. Izmir: Anadolu Matbaacılık.
Sakallı, Erol (2012) ."Rodoplardan Bir Ses: Niyazi Hűseyin Bahtiyar," Uşak Űniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 5 (2):34-45. Available at, sosyalergi.usak.edu.tr/2012_2/201202/makale3.pdf
Tatarliev, Ibrahim (1964). Bulgaristan Tűrklerinin Edebiyati - Antoloji. Sofia: Narodna Prosveta.
__________ (1960). 9 Eylűl 1944'ten Sonra Bulgaristan Tűrklerinin Edebiyati - Antologiya. Sofia: Narodna Prosveta.
Tűrk Dili, Tűrk Şiiri Őzel Sayısı 5 (Tűrkiye Dışındaki Çağdaş Tűrk Şiiri), Sayı 531, 1996.
Tűrker, Mehmet (2004). Kalem Kılıçlaşınca (Bulgaristan Tűrk Edebiyatcısı Őmer Osman Erendoruk'un Hayatı ve Eserleri). Istanbul.
Yenisoy-Sűleymanoğlu, Hayriye (2005). Edebiyatimizda Balkan Tűrklerinin Gőç Kaderi. Ankara: Toplumsal Gelisim Dernegi Yayini.
__________ (2002a). "Bulgaristan Tűrk edebiyatına bir bakış." In Gűzel, Çicek, Koca, eds. Tűrkler, Vol. 20: Tűrkler Dűnyası, pp. 417-423. Ankara: Yeni Tűrkiye.
__________ (2002b). Bulgaristan Tűrk Çocukları Edebiyatından Őrnekler (Folklor Tűrleri, Şiirler ve Dűz Yazılar). Ankara: Tűrk Kűltűr Bakanlığı Yayınları
__________ (1997). Bulgaristan Tűrk Edebiyati. Tűrkiye Dışındaki Tűrk Edebiyatları Antolojisi, Vol. 8. Ankara: Kűltűr Bakanlığı.
__________ (1996). "Bulgaristan Tűrkleri şiiri," Tűrk Dili, 531.
Şaban Mahmutoğlu Kalkan provides brief profiles of some of the following writers and examples from their work in Kardeş Edebiyatlar (Űç Aylık Edebi Dergi) under the title, Bulgaristan'da Tűrk Edebiyatı (on Mehmet Műzekka Con, No. 22:10-17; Riza Mollaoğlu [Riza Mollov], No. 23:12-16; Muharrem Tahsin [Muharrem Tahsinov], No. 24:20-23; İbrahim Tatarlı [İbrahim Tatarliev], No. 26:15-21; Mefkűre Molla [Mefkűre Mollova], No. 27:5-8; Ali Kadir [Ali Kadirov], No. 29:39-44; Recep Kűpçű [Recep Kűpcűef], No. 31:34-41; Kemal Pınarcı [Kemal Bunarciev], Nos. 32:44-49, 33:46-47; Selim Bilal Sertel [Selim Bilalov], Nos. 34:41-44, 35:34-38; Lűtfi Ahmet Demir [Lűtfi Ahmedov], Nos. 36:36-38, 38:36-39; İsmail İbişoğlu Tunalı [İsmail İbişev], No. 41:33-37; Yusuf İsmail Kerim [Yusuf Kerimov], No. 42:35-40; Niyazi Hűseyin Bahtiyar [Niyazi Hűseyinov], No. 45:32-37); and Űnal Şenel on Şaban Mahmudoğlu Kalkan [Şaban Mahmudov], Nos. 21:34-38, 22:34-39.
Major Works of Native Turkish Writers in Bulgaria: 1945-1969
Ahmedova, Nadiye (Nadiye Ahmet) 1931-
1964. Mavi Kordelelı Guvercin, Çocuk Hikayeleri. Sofia: Narodna
Prosveta.
1965. Gűldalı, Bűyűk Őyku. Sofia.
1966. Solmıyan Karanfil, Çocuk Hikayeleri. Sofia.
Ahmedova, Leyla
1967. Misir ve Tűtűn Ustaları. Sofia: Narodna Prosveta.
Aliev, Latif (Latif Ali Yıldırım) 1935-1999
1961. Bir Bahçeden Bir Bahçeye, Şiirler. Sofia: Narodna Prosveta.
1968. Bir Yeşil Seviyorum. Şiirler.
Sofia.
1968. Sonbahar Çağrışımları.
Aliosmanov, Halit (Halit Aliosman Dağlı) 1932-
1963. Dağlının Oğlu, Őykűler. Sofia: Narodna
Prosveta.
1965. Saçılan Kıvılcımlar, Roman. Sofia.
1966. Yediveren Gűlű, Őykűler. Sofia.
Asik Garip. Sofia: Narodna Prosveta, 1956.
Azizov, Osman (Osman Aziz) 1937-
1965. Bűyűk Ateş, Şiirler. Sofia: Narodna Prosveta.
Baklaciev, Salih
1960. Affet Beni, Őykűler. Sofia: Narodna Prosveta.
1961. Çay Boyunda, Őykűler. Sofia.
1961. Dűnyayı Taşıyan Adam, Siirler. Sofia.
1964. Arda Dile Gelse, Uzun Őykű. Sofia.
1966. Yanılmayan Var mı (Fıkra ve
Anekdotlar). Sofia.
Baklaciev, Salih, ed.
1962. Nasrettin Hoca. Sofia.
Barış (Şiirler ve Hikayeler). Sofia: Narodna Prosveta, 1953
Bayramov, Sabahattin (Sabahattin Bayram
Őz) 1931-
1962. Adresim Şudur, Şiirler.
Sofia: Narodna Prosveta.
1964. Ahmet, Manzum Lirik Destan. Sofia.
1965. Tűrk Atasőzleri (Derleme). Sofia.
1966. Sokaklarım Çağrışımlar
İçinde, Şiirler. Sofia.
1966. Sahnede Işık, Derleme. Sofia: Narodna Prosveta.
Bayramov, Sabahettin, ed. (Sabahattin Bayram
Őz)
1961. Şiirler- 1959-1960. Sofia:
Narodna Prosveta.
1962. Şiirler- 1961. Sofia.
1962. Hikayeler 1961-1962. Sofia..
1962. Mizahi Şiirler, Feyletonlar, Fıkralar.
1962. Piyesler, Komediler. Sofia.
1964. Piyesler. Sofia.
1964. Ali Kadirov, Eserleri. Sofia: Narodna Prosveta.
1965. 1964'un Bıraktığı Hikayeler. Sofia.
1965. Piyesler. Sofia.
1966. 1965-in Bıraktığı Hikayeler. Sofia.
1966. 1965-in Bıraktığı Şiirler. Sofia.
Bekirov, İsmail, ed.
1966. Piyesler, Komediler. Sofia: Narodna Prosveta.
1966\7. Piyesler 1967. Sofia.
1968. Dramlar 1968. Sofia: Narodna Prosveta.
Bekirof, Mehmet
1962. Ay'a Namzet, Mizahi Őykűler. Sofia:
Narodna Prosveta..
1968. Yel Değirmeni, Mizahi Őykűler. Sofia.
Beytullov, M.1966.
Aramızdakiler. Sofia: Narodna Prosveta.
1967. Gōrenler Anlatıyor. Sofia: Narodna Prosveta.
Beytullov, İbrahim, et al., eds.
1967. 1966-nın Bıraktığı Hikayeler.
Sofia: Narodna Prosveta.
Bilalov, Selim (Selim Sertel, Selim Bilal)
1915-1987
1956. Dirilen Saadet, Őykűler. Sofia: Narodna Prosveta.
1962. Din ve Kadın. Sofia.
1965. Gerçekleşen Emel, Őykűler. Sofia.
1967. Ağlar Mısın Guler Misin.
Sofia: Narodna Prosveta.
? Zilli Sofu, Tiyatro eseri
Boev, Emil ve Hayriye Memova, eds.
1963. Rodop Tűrk Halk Masalları. Sofia:
Narodna Prosveta.
1964. Rodop Tűrkűleri. Sofia.
1965. Rodop Manileri. Sofia.
Bunarciev, Kemal (Kemal Pınarcı) 1923-2000
1968. Yıllardan Sonra, Őykűler. Sofia: Narodna Prosveta.
Con, Mehmet Műzekka
1961. Yeni Gűnűn
Şarkıları, Şiirler. Sofia: Narodna Prosveta.
1964. Alın Terim, Şiirler. Sofia.
Çakırov, B. ve H. Karahuseyinov, eds.
1967. Kaynak, Edebi Derleme. Sofia: Narodna Prosveta.
1955. Demet. Sofia: Narodna Prosveta.
Çavuşev, İsmail A. (İsmail
Çavuş) 1940-
1967. Dilek, Şiirler. Sofia: Narodna
Prosveta.
Çavuşev, Mehmet A. (Mehmet Çavuş) 1933-
1964. Yılların Serenadı, Şiirler. Sofia: Narodna
Prosveta.
1969. Yol Verin, Şiirler. Sofia
Davudov, Mehmet (Mehmet
Şençağlar) 1932-1986
1966. Demette Bir Çiçek, Şiirler. Sofia: Narodna Prosveta.
Deliorman, Turul, ed.
1963. Hikayeler 1962-1963. Sofia: Narodna Prosveta.
Demirov, Lűtfi (1929-1990)
1963. Şafak, Şiirler. Sofia: Narodna
Prosveta.
Demirov, M. et al.
1958. Sahneden Sesler (Derleme). Sofia: Narodna Prosveta.
Demirov, Sabri (Sabri Demir) 1915-1988
1963. Bildiklerimden Birkaçı, Manzum Mizah Őykűleri. Sofia:
Narodna Prosveta.
1963. Namaz. Sofia.
Eminov, Ahmet
1968. Sensizliğinle Beraber, Şiirler. Sofia: Narodna Prosveta.
Ertem, Sadri
1962. Çıkrıklar Durunca. Sofia: Narodna Prosveta.
Faik, Sait (Abasıyanık)
1963. Zemberek, Őykűler. Sofia: Narodna
Prosveta.
Ferhadov, Naci 1940
1966. Dağlı ve Deniz, Şiirler.
Sofia: Narodna Prosveta.
Ferhadov, Naci and Ahmet Eminov, eds.
1969. 1967-nin Bıraktığı
Şiirler. Sofia: Narodna Prosveta.
Fikri, Mehmed 1908-1941
1947. Tűrk Gençlerine Şiirler. Şumnu.
Gavazov, Sűleyman
1961. Tanıdığım İnsanlar,
Őykűler. Sofia: Narodna Prosveta.
1968. Yol, Őykűler. Sofia. .
Hasanov, Durhan (Durhan Hasan Hatiboğlu) 1937-
1965. İnsan Kardeşlerim, Şiirler.
Sofia: Narodna Prosveta.
? Yalancının Mumu, tiyatro
eseri.
? Kanlı Hora, tiyatro eseri.
Hűseyinov, Mehmet
1954. Şahin ile Dostu, Halk hikayesi. Sofia:
B K P Yayınevi.
Hűseyinov, Niyazi (Niyazi Huseyin Bahtiyar) 1927-
1964. Kőy Yankıları, Şiirler. Sofia: Narodna Prosveta.
Hűseyinov, Niyazi and Mehmet Çavuşev
1955. Çocuklara Şiirler. Sofia:
Narodna Prosveta.
ĺbrahim, Enver.
1955. Adil Derviş. Sofia: Narodna Prosveta.
İsmailov, Faik (Faik Arda) 1936-1995
1966. Ağarınca Tan, Şiirler. Sofia: Narodna Prosveta.
İsmailov, Hűsmen
1965. Bekleyiş, Őykűler.
Sofia: Narodna Prosveta.
İvanova, Milka, ed.
1960. Hikayeler 1959-1960. Sofia: Narodna Prosveta.
1961. Tűrk Halk Masalları, Çocuk ve Delikanlılara Mahsus.
Sofia: Narodna Prosveta.
Kadirov, Ali
1965. Eserleri. Sofia: Narodna Prosveta.
Kahveciev, Mustafa (Mustafa Kahveci) 1922-1998
1968. Hayat Yolcusu, Őykűler. Sofia: Narodna Prosveta.
Karacaoğlan (Karahűseyinov)
1968. Yiğitlik Őzűdűr Yiğidin,
Efsaneler. Sofia: Narodna Prosveta.
Karahűseyinov, Hasan 1925-1990
1955. Sınır Taşı, Uzun
Őykű. Sofia: Narodna Prosveta.
1961. Sarhoş Gőnűl, Şiirler. Sofia.
1966. Bir Gűnűn Romanı, Destan.
Sofia.
1966. Ana Baba Ocağı. Sofia: Narodna
Prosveta.
1967. İç İçe, Şiirler. Sofia.
1968. Hayat Yolcusu. Sofia.
Kerimov, Yusuf ve Beytullah Şişmanoğlu,
eds.
1960. Atasőzleri ve Őzlű Sőzler
(Genişletilmiş 2-inci baskı). Sofia: Narodna Prosveta.
Kocagōz, Samim
1965. Onbinlerin Dōnűşű. Sofia: Narodna Prosveta.
Kűpçűev, Recep (Recep
Kűpçű) 1934-1976
1962. Őtesi Var, Şiirler. Sofia:
Narodna Prosveta.
1967. Őtesi Dűş Değil, Şiirler. Sofia.
Mahmudov, Şaban (Şaban Mahmut Kalkan)
1938-
1966. Gerginlik, Şiirler. Sofia: Narodna
Prosveta.
1966. Sevda Rűzgarı.
Mehmedeminov, Műhittin
1965. Zaman Zaman İçinde (Masallar). Sofia:
Narodna Prosveta.
Mehmedov, Nevzat (Nevzat Mehmet) 1934-
1959. Ayı Dayı, Çocuk şiirleri. Sofia: Narodna Prosveta.
1966. Deniz, Çocuk şiirleri. Sofia.
1967. Űç Beygir, Çocuk şiirleri. Sofia.
Memişev, Kazim (Kazim Memiş) 1933-
1961. Kalbimin Sesi, Őykűler. Sofia: narodna Prosveta.
1965. Pűskűllű Bela, Őykűler. Sofia.
1967. Dōn Gűl Dōn Ağla (Hikayeler). Sofia: Narodna Prosveta.
Mollov, Riza 1920-1986
1958. Bulgaristan Tűrklerinin Halk Şiiri,
Maniler ve Tűrkűler. Sofia: Narodna Prosveta.
1958. Edebiyat Makaleleri. Sofia.
1965. Olan Şeyler, Őykűler. Sofia.
Mollova, Mefkűre
1959. Bilmeceler. Sofia: Narodna Prosveta.
1964. Şiirler. Sofia.
Murtazov, Ali
1959. Dostluk, Uzun Őykű. Sofia: Narodna
Prosveta.
Mutkov, Mustafa (Mustafa Mutlu) 1935-1997
1965. Sabah Yolcusu, Şiirler. Sofia: Narodna
Prosveta.
Mustafov, Şahin (Şahin Mustafa)
1938-
1965. Vatan Toprağı, Şiirler. Sofia: Narodna Prosveta.
Osmanov, Őmer (Őmer Osman Erendoruk) 1934-
1965. Yaralı Gűvercin, Őykűler. Sofia: Narodna
Prosveta.
1967. Bırak Kocamı, Roman. Sofia.
Raşidov, İshak (İshak Raşit
Atasever) 1931-1982
1966. Yankı. Sofia: Narodna Prosveta.
1966. Yeşil Kuşak, Uzun Őykű. Sofia.
1967. Dostlar ve Dűşmanlar, Çocuk şiirleri. Sofia.
1968. Ayrılırken, Roman. Sofia.
Raşidov, İshak, ed.
1959. Hikayeler, 1958. Sofia: Narodna
Prosveta.
Saidov, Aliş (Aliş Sait) 1938-
1966. Bulutsuz Gűnler, Şiirler. Sofia: Narodna Prosveta.
Saliev, Osman
1966. Hayat Yollarında, Őykűler. Sofia: Narodna Prosveta.
1967. Erlerin Hikayesi. Sofia: Narodna Prosveta.
Solakov, Akif, ed.
1958. Çağlıyan, Edebi Derleme. Sofia: Narodna Prosveta.
Sűleymanova, Hayriye and Emil Boev, eds.
1964. Rodop Tűrkűleri. Sofia: Narodna Prosveta.
1965. Rodop Manileri, II. Baskı. Sofia.
Şerifov, Ahmet (Ahmet Şeref
Şerefli) 1926-2000
1960. Műjde, Şiirler. Sofia: Narodna
Prosveta.
1963. Azın Çoğu, Şiirler. Sofia.
1966. Şirin, Uzun Őykű. Sofia.
1966. Çocuk Şiirleri. Sofia: Narodna Prosveta.
1967. Adım Adım Memleket, Gezi Notları. Sofia.
1969. Űçűncű Adım, Şiirler. Sofia.
Şerifov, Ahmed, ed.
1959. Şiirler-1958. Sofia: Narodna Prosveta.
1960. Şiirler 1959. Sofia: Narodna Prosveta.
Tahirov, Şűkrű, İsmail Çavuşev
ve İ. Beytullov, eds.
1967. 1966'nın
Bıraktığı Şiirler. Sofia: Narodna Prosveta.
Tahsinov, Muharrem (Muharrem Tahsin) 1929-
1966. Ayak Sesleri, Őykűler. Sofia: Narodna Prosveta.
1969. Çarıklı Filozof, Fikralar. Sofia.
1969. Biz Bize, Anekdotlar.
? Enser,
Őykűler.
Tahsinov, Muharrem, et al. eds.
1968. 1967'nin Bıraktığı
Hikayeler. Sofia: Narodna Prosveta.
Tatarliev, İbrahim, ed. (İbrahim
Tatarlı)
1960. Antologiya (9.9.1944'ten Sonra Bulgaristan Tűrklerinin
Edebiyatı- 28 Şair ve
Yazarı
İçine Alır ). Sofia: Narodna Prosveta.
1964. Antoloji (Bulgaristan Tűrklerinin 1944-1964 Arası
Edebiyatı- 38 Şair ve Yazarı
İçine
Alır). Sofia.
1973. Eski Tűrk Edebiyatı, Metinler.
Sofia: Nauka i Izkustvo.
Tatarliev, İbrahim and Riza Mollov, eds.
nd. Hűseyin Rahmi'den Fakir Baykurt'a Kadar
Tűrk Romanı. Sofia: Vatan Cephesi
Milli Saveti
Yayınları.
Tatov, Sabri (Sabri Tata) 1925-
1963. Gűn Doğarken, Roman. Sofia:
Narodna Prosveta.
1964. Kőyűn Haymanası, Roman. Sofia.
1967. İki Arada, Bűyűk Őyku. Sofia.
? Sureyya, tiyatro
eseri.
Tatov, Sabri, ed.
1961. Hikayeler: 1960-1961. Sofia: Narodna Prosveta.
Tımışev, Ahmet (Ahmet
Tımış) 1926-
1965. Aydınlık, Őykűler.
Sofia: Narodna Prosveta.
Tımışev, Ahmet, Mehmet Bekirov ve İsmail
İbişev
1965. İğneli Şakalar (Fıkralar ve
Epigraflar). Sofia: Narodna Prosveta.
Yamaç, Ziya.
1956. Mehmet (Roman). Sofia: Narodna Prosveta.
Yamaç, Şekibe ve Slaveyko Martinev
1957. Tűrk Masalları (Masal ve Efsaneler). Sofia:
Narodna Prosveta.
Yusufov, Sűleyman (Sűleyman Yusuf Adalı) 1936-
1966. Bir Uçtan Bir Uca Memleket, Şiirler. Sofia: Narodna Prosveta.
_________________________________________________________________________________________________________
The
following short story, Şakiroğlunun İneği, by Faik
İsmail Arda (Faik İsmailov), a native Turkish writer from Bulgaria,
appeared in Hak ve Özgürlük, No. 22, pp. 4-5, 1995. The English
version, Shakiroglus Cow, translated
by Ali Eminov, follows the Turkish version.
ŞAKİROĞLUNUN
İNEĞİ
Faik İsmail Arda
Benim bir dayım var. Herkesin vardır dayısı tabii. Ama benimkisi dayıların dayısı. Boyu alçacık, ufacık - tefeciktir ama başardığı işler boyundan defalarca büyüktür. O olmasaydı ben sıra beklemeden ne apartımana yerleşebilir, ne de araba alabilirdim. Sağ olsun, var oldun dayım! Ama geçen gün ikimiz de topu atayazdık Şakiroğullarında. Canımızı zor kurtardık bir sözle. Aba dolabından geçirdiler ikimize de. Hep hastanelere düştük.. Ağrılar, sızılar içinde kıvranıyoruz. Doktorlar, hemşireler dört yanımızda beş dönüyor. Hastaneye düştüğümüzün üçüncü günü sargı bezleri arasından sağ gözümün kapağını güç belâ kaldırarak dayıma baktım. Zavallı, yüzü gözü sargılar içinde, tıpkı bir hokey kalecisini andırıyordu. Ben de öyleyimdir kuşkusuz. Neyse, canımız gövdemizde ya, şükürler olsun!
Bütün bu belâları başımıza sardıran Şakiroğlu oldu. Dövüldüğümüzün bir gün öncesi dayıma uğradım. Hayli zamandan beri görüşmemiştik zaten. Neyse, Selâmün aleyküm, aleyküm selâm, dayandım dayımın kapısına. İçeri girince dayım hemen kurdu çilingir sofrasını. Rakılar, mezeler dayandı masaya. Asılmaya başladık erik suyundan dayımla. Bir ara mutfaktan yengem seslendi.
- Bre, adam, işittin mi?
- Neyi işitelim, yani?
- Göklemezlerli Şakiroğlu ineğini satarmış. Ve hem de ikinci buzağısındaymış, ve hem de çok sütlüymüş, ve hem de çok cinsmiş. . .
- Eee?
- Eeesi, mesi, gidip bir pazarlık yapsan!. . . İneksiz köy evi, susuz değirmene benzermiş, biliyorsun.
Dayım biraz düşündükten sonra sordu?
- Canım, hatun, sen gözünle gördün mü?
- Görmedim. Ama sen gidip görür, orasını burasını yoklarsın hayvanın ve ona göre pazarlık yaparsın.
Üç beş dakika bir suskunluktan sonra yengem mutfaktan yanımıza gelerek mezeyi yenilerken yavaşça mırıldandı:
- Hem biliyor musun ki, bize olduktan sonra Şakiroğlu belki daha ucuza verir.
- Niçin ucuza verecekmiş? Biz Şakiroğlunun nesi oluyoruz ki?. . . O Şakiroğlu, biz Seferoğlu. . .
- Holan adam, senin haberin yok mu? Etraf çalkalanıyor. Şakiroğlunun kızıyla bizim oğlan gezerlermiş. . .
Yedik içtik ve ertesi gün akşamüstü Şakiroğullarına inek pazarlığına gitme şartiyle ayrıldım dayımlardan.
Bizim geleceğimizi nereden bilirlermiş bilmem, Şakiroğlu denilen adamla karısı bizi daha avlu kapısında karşıladılar. İkisinin de yüzleri güleç, gözleri pırıl pırıl yanıyordu.
Şakiroğlu dedikleri, orta boylu, üç kanatlı gardırop gibi geniş ve kalınca bir adam. Hani şöyle diklemesine birkaç kısma yarsan herifi, dayım gibi üç dört adam çıkarırsın. Karısı ise, sanki inadına, çamaşır gibi bir şey. . .
Neyse selâm-sabahtan sonra genişçe bir odaya davet edildik. Biraz sonra kahveler dayandı önümüze. Höpürdete höpürdete içiyoruz. Dayımla Şakiroğlu havadan-sudan atıp tutuyorlar. Konuşma arasında evsahibi manalı manalı dayımın gözlerine bakıyor. Dayımın bakışları ilgisiz gibi. Birara Şakiroğlu dışarı çıkıyor. Dayım, fırsattan istifade, bana akıl danışıyor.
- Gülüm, nasıl girelim konuya şimdi? Çok iyi karşılandık. İneği bedava verecekler gibime geliyor.
- Canım dayı, dersin ki böyle böyle. . . Biz bunun için geldik. Şöyle böyle, dersin. . .
Evsahibi döndü geldi. Elinde bir şise üzüm suyu. Bıyık altından gülümseyerek:
- Herhalde kullanırsınız, dedi.
Dayım bana, ben dayıma bakıştık. Nezaket icabı Yahu, lüzum değildi, canım, zahmet etmeyin gibilerden. Söylensek te, küçük dilimizden berisi konuşuyordu. Kadehler doldu. Biraz sonra bir tabak da ciğer kavurması dayandı. Biraz da fındık fıstık kondu ortaya. Nasıl içmezsin be! Birer ikişer asılıyoruz. Şakiroğlunun üç kardeşi daha varmış. Biraz sonra onların da geleceğini söyledi.
Bir ara dayım yapmacıktan bir öksürük atarak, konuya girmeye çalıştı.
- Yani Şakiroğlu, şey. . . biz, yani. . . bir sözle, müşteriyiz.
Evsahibi gülümseyerek tamamladı.
- Anladım, canım, niye geldiğinizi! Allahın izni, peygamberin kavliyle olur inşallah. Bir diyeceğimiz yok. Yeter ki, sevgi olsun arada. İki gönül bir olunca samanlık saray olurmuş. . .
Şakiroğlu tuttu kafayı galiba! Ne sayıklıyor böyle? Sonu sonunda bir inek bu! Allahın iznine, peygamberin kavline ne lüzum varmış?!
Dayım da hep dibikuru içiyor. Yengemin son nasihatı aklından çoktan fırlamış galiba. Aklı Şakiroğlunun son dediğine, yani: Samanlık saray olura takılmış olacak ki:
- Canım, Şakiroğlu, dedi, samanlık da var, saman da var, ot da var. Açkoymayız biz onu!
Dayımın bu sözleri karşısında evsahibi biraz semelenir gibi oldu. Sonra kadehini kaldırarak:
- Hadi şerefe, dedi. Herşey bol şimdiki zamanda . . .
Bir iki dakika suskunluk çöktü ortaya. Dayım bozdu sessizliği:
- Yahu Şakiroğlu, pazarlığa girişmezden önce malı bir görsek!
Evsahibinin gözleri şaşal şaşal bakmaya başladı dayıma. Parça buçuk kelimeler çıkıyordu ağzından.
- Yahu, şey. . . nasıl şeymiş o?! Yani . . .
Dayım dayattı:
- Şeyi meyi bırak, Şakiroğlu! Ben alacağım malın orasını burasını yoklamadan pazarlığa girişmem!
Şakiroğlunun yüzü kızıl-bozul oldu. Nereye baktığı belli değildi gayrı. Kalktı, dışarı çıktı. Dayımla ikimiz bakıştık kaldık birbirimize. Ben:
- Dayım, dedim, ne oluyor? Bu herif aklını oynattı galiba.
Dayım bana birşeyler söyleyecekti ki, herif döndü, oturdu yerine.
- Beri bak, Şakiroğlu, dedi dayım, eğri oturalım doğru konuşalım. Madem öyle, ortaya bir fiyat koy bakalım!
Şakiroğlu kadehini dibikuru ettikten sonra:
- Yahu, dedi, bende ileri geri yok! İki kağıt isterim, ne fazla ne eksik!
Bu sefer dayımın gözleri şaşal şaşal bakmaya başladı:
- Ne kağıdı, be Şakiroğlu, iskambil kağıdı mı?!
Alaylı alaylı gülerek cevap verdi evsahibi:
- Ne iskambil kağıdı sayıklıyorsun, be Seferoğlu? Yani iki bin leva, anladın mı?
Sıkıntılı olacak ki, gene çıktı dışarı.
Söz bende. Dayım dut yutmuş bülbül gibi susuyor.
- Dayı be, bu herif bize fil mi satıyor? Etsin etsin beşyüz; bilemedin, altıyüz; daha bilemedin, yediyüz ve en nihayet sekizyüz.
Gene döndü Şakiroğlu ve oturdu yerine. Dayım bastı soruyu:
- A be, Şakiroğlu, kaç doğum yaptı şimdiye dek seninkisi? Sütlü mü yani, çok mu sütlü? Ben iki sene öncesi büyük çocuğa alıverdim bir tane. İrice, etli butlu bir şey, bütün köyü idare ediyor maşallah!
Şakiroğlu şaş-beş oldu gayrı. Dişlerinin arasından belli belirsiz birşeyler mırıldadıktan sonra öfkeli öfkeli:
- Beri bak Seferoğlu, dedi, beni dinden imandan çıkarma! Namusum üstüne kan dökerim. Hiç misafirsin demem, bak ha!
Yahu, bu herif ne biçim tip be?!
Şakiroğlu pencereye baktı. Kardeşleri geliyordu aşağıdan. Çakır keyftiler. Yüzleri güleçti. Evsahibi karşılamaya çıktı kardeşlerini. Dış kapıda bir-iki dakika konuştular. Şakiroğlu kardeşlerine ne dedi dedi, içeri girdiklerinde gözlerinde şimşekler çakıyor, suratlarında simsiyah dolu bulutlar gelip geçiyordu. Küfreder gibi bizimle hoş-beş ettiler. Anladım ki, iş sarpa sarıyordu. Dayımın kabasına bir çimdik attıktan sonra göz ucuyla gidelim işareti verdim. Dayım da gözleriyle bana rahat ol işareti verdi.
Neyse, kadehler doldu boşaldı. Odaya bir mezar sessizliği çöktü. Ev sahibi bozdu süküneti. Bize dönerek:
- Bir şey diyeceğiniz var mı, diye bir nara attı ortaya.
Dayım kelleyi tutmuş olacak ki, ayağa kalktı ve göğüslerini avuçlarına alarak:
- Yani müşteri gibi sorayım, dedi. Siz buna iki kağıt isteyince, kaç memesi var şunun be?
Bu soru karşısında Şakiroğullarında bir kıpırdama, bir gerilme oldu. Bir ara dayım bir soru daha savurdu ortaya:
- Boğaya mı tutuyorsunuz, yoksa suni dölleştirme mi yapıyorsunuz?
Derken ortalık karıştı. Şakiroğullarıyla
Seferoğulları birbirimize girdik. Biri cop gibi bir şeyle yedi delikli
tokmağımın dik ortasına bir vurdu ki, beni
boydan boya iki eşit kısma böldü sandım. Ne yaparsın, kendi
evinde duvarlar bile yardım edermiş adama. Zaten de bizden kalaba ve
de güçlü herifler. Biz fazla saldıramıyoruz. Yabani köpeğin
kuyruğu apış arasında dururmuş. Bizi yere yatırıp
harman dövdüler üstümüzde. Dayımla yirmidört saat komada kaldıktan sonra geldik
kendimize. Bir
neden sonra Şakiroğullarının ayakları suya ermiş
olacak ki, hastaneye bizi görmeye geldiler. Özür üstüne özür diliyorlar
herifler. Aman
biz ettik, siz etmeyin, hata bizde.
İsterseniz ineği bedava alın götürün, sadece mahkemeye
varmasın iş. . .
Shakiroglus Cow
I have an uncle. Of course everyone has an uncle. But my uncle is the mother of all uncles. He is short and pint-sized but his accomplishments are much bigger than his puny stature. If it wasnt for him I could not have gotten an apartment or a car without waiting for a long time. Thank you, bravo uncle! But the other day we almost lost it at Shakiroglus house. In a word, we managed to save ourselves by the skin of our teeth. The beating we received there landed us in the hospital. We were writhing in pain. Doctors and nurses were coming and going. On the third day of our hospital stay I managed to lift the lid of my right eye and glanced at my uncle through the slit in the bandages. The poor man, his face covered with bandages, resembled a hockey goalie. Im sure I looked the same. No matter, the important thing is that we were both alive.
Shakiroglu is responsible for all of our troubles. One day before we got beat up I stopped by my uncles house. We hadnt seen each other for some time. No matter, after customary greetings, Peace be with you, Peace be upon you, at the door I went inside. As soon as I entered the house my uncle set the table. He brought drinks and hors doeuvres to the table. My uncle and I began to drink the plum brandy. After a while my aunt called out from the kitchen.
- Hey husband, have you heard?
- What am I supposed to have heard?
- It is rumored that Shakiroglu from Göklemez village is selling a cow, a cow with a second calf, a good milker, and an excellent breed.
- Sooo?
- So could you go and bargain for it! You know a house without a cow is like a mill without water.
After thinking a while my uncle said:
- My dear woman, did you see it with your own eyes?
- No. But you can go and check her out and bargain accordingly.
After a few minutes of silence my aunt came out of the kitchen to freshen our hors doeuvres and mumbled:
- Also do you realize that Shakiroglu may even lower the price for us?
- Why is he going to lower the price for us? What are we to Shakiroglu? He is Shakiroglu we are Seferoglu . . .
- Poor man, havent you heard? It is common knowledge that our son and Shakiroglus daughter have been going together . . .
After eating and drinking I left my uncles house with the understanding that the evening of the next day we would go to Shakiroglu to bargain for the cow.
I dont know how they knew we were coming. The man who is known as Shakiroglu and his wife met us at their courtyard door. Both were smiling with a gleam in their eyes.
The one called Shakiroglu was of medium height but wide like a dresser with three doors and thick set. Why, if one would split him perpendicularly into three separate pieces each piece would be bigger than my uncle. And his wife, as if for spite, was skinny as a sheet.
Be that as it may, after some small talk we were invited into a large room. Soon they brought out coffee. As we noisily drank our coffee, my uncle and Shakiroglu were talking about this and that. During their conversation the host cast meaningful glances at my uncle. My uncle pretended not to notice. Shakiroglu left the room momentarily. Taking advantage of the situation my uncle conferred with me.
- Nephew, how should I broach the subject of the cow? They received us with open arms. I feel they might give us the cow for nothing!
- My dear uncle, tell them things are like this . . . We came for this reason. You can tell them thus and such . . .
Our host came back with a bottle of wine in his hand. He was smiling under his mustache.
- I guess you use this, he said.
My uncle and I looked at one another. Out of politeness we said, My dear fellow it was not necessary, you didnt have to go to this trouble, even though we didnt mean it. The glasses were filled. Soon a plate of roasted liver was brought in; some hazelnuts and pistachios too. How can you keep yourself from drinking! We are downing one drink after another. Apparently Shakiroglu has three brothers. He told us they were going to join us in a while.
My uncle feigned a cough and tried to broach the reason for our visit.
- That is Shakiroglu the thing is . . . We, that is . . . in one word, we are customers.
- I know, why you have come, my dear man! With Gods permission and Muhammads blessing everything is possible. We have nothing to say. As long as there is love thats sufficient. When two hearts are one even a hayloft may seem like a palace.
Shakiroglu must be drunk already! Is he delirious or what? After all, this is just a cow. Why is there a need for Gods permission or the Prophets blessing?
My uncle was emptying one glass after another. It seemed my aunts advice had left his brain long ago. His seemed fixated on Shakiroglus last statement, that is, a hayloft may seem like a palace, and said:
-My dear Shakiroglu, there is hayloft, there is hay, there is grass. We wont let her starve!
When he heard my uncles words our host felt faint. He lifted his glass and said,
- Cheers. These are days of plenty.
There followed a couple of minutes of quiet. My uncle broke the silence:
- Look here Shakiroglu it would be nice to see the merchandise before we start bargaining!
Our host was looking at my uncle with a cross-eyed expression. He tried to speak but the words came out half formed.
- Look here fellow, thing . . . what kind of thing is this . . . That is . . .
My uncle insisted:
- Stop with this and that Shakiroglu. I wont start bargaining before I examine the merchandise with my hands.
Shakiroglus face turned several shades of red. He had a wild look in his eyes. He stood up and left the room. My uncle and I looked at each other, confused.
- Uncle, I said, whats going on? It appears this fellow has lost his mind.
My uncle was about to say something to me when our host came back and sat at his place.
- Look here Shakiroglu, said my uncle, lets stop beating around the bush and talk straight. Seeing how you feel, at least give us a price to consider.
Shakiroglu emptied his glass and said:
- Look here, with me there is no back and forth. I want two paper bills, nothing more nothing less.
This time it was my uncle who had a bewildered look in his eyes.
- What paper are you talking about Shakiroglu, are you talking about playing cards?!
With a mocking smile on his face, our host answered:
- What are you muttering about playing cards Seferoglu? I mean two thousand levs, do you understand?
He must have felt uneasy because he left the room again.
I had to say something. My uncle was mute as a nightingale that had swallowed a mulberry.
- Uncle, is this fellow selling us an elephant or what? At most she is worth five hundred, lets say six hundred, or seven hundred and finally eight hundred.
Shakiroglu returned and sat at his place again. My uncle was ready with a question:
- Look here Shakiroglu, how many times has yours calved so far? Does she give milk, lots of milk? Two years ago I bought one for my elder son. She is large with a lot of meat on her, provisions the entire village, may God protect her from evil!
By now Shakiroglu was stupefied. After muttering a few unrecognizable words through clenched teeth he said:
- Look here Seferoglu I swear I would spill blood to protect my honor! That you are my guest wouldnt matter a bit!
Heavens, what kind of person is this!
Shakiroglu looked out of the window. His brothers were coming. They were pleasantly drunk with smiles on their faces. Our host went out to meet them. They talked a few minutes by the outside door. Whatever Shakiroglu may have told his brothers, when they entered the room their eyes were full of hatred and their faces were dark and gloomy. I figured that the situation was getting ominous. After pinching my uncle I signaled to him Lets go! with my eyes. My uncle signaled back, Stay cool!
Be that as it may, the glasses were filled and emptied again. A deathly silence descended upon the room. Our host broke the silence. He turned towards us and shouted:
-Do you have anything to say?
My uncle, by now thoroughly drunk, got up, put his hands on his chest and said:
- Let me ask you as a buyer. Since you are asking two thousand levs for her, how many tits does she have?
This line of questioning made Shakiroglus stir and tense up. Then my uncle threw out another question:
- Do you mate her with a bull or do you use artificial insemination?
Right then the place turned upside down. The Shakiroglus and Seferoglus we started at each other. Someone hit me over the head with a nightstick so hard that I thought I had been cleaved in half from head to toe. What could we have done? It is said that even the walls help people who are in their own house. Besides, they were stronger than us and there were more of them. We couldnt do much to protect ourselves. It is best for strange dogs to keep their tails between their legs. They threw us down on the ground and stomped all over us. My uncle and I were in a coma for twenty-four hours. Apparently after a while the Shakiroglus realized what had happened and came to visit us at the hospital. Over and over they told us how sorry they were. Please, we did what we did, dont you do the same. We made a mistake. If you want to take the cow home we will give her to you for nothing, as long as this matter stays out of the courts.
_________________________________________________________________________
Turkish
Newspapers Published in Bulgaria from 1900 to the Present
Most of the following is from: Acaroğlu, Tűrker (1990). Bulgaristan'da Tűrk Gazeteciliği (1865-1985). İstanbul: Gazeteciler Cemiyeti Yayınları.
For additional information Turkish press in Bulgaria see:
Bulgaristan'da Tűrk Basını. Ankara: Hűriyyet Ofset Matbaacılık ve Gazeticilik, 1980.
Çavuş, İsmail (2001). "Totaliter ve posttotaliter devirde Bulgaristan'da Tűrkçe sureli basın." In Balkan Űlkelerinde Tűrkçe Eğitim ve Yayın Hayatı Bilgi Şoleni.
İslam, Ayşenur (2001). "Balkanlarda Tűrkçe basın hakkında bir değerlendirme," Bilig, 19.
Ivanov, Mikhail , ed. (1998). Periodičen Pečat na Malcinstvata v Bulgariya (1878-1997). Sofia: Mezhduetničeska Iniciativa za Čoveshki Prava.
Ivanov, Mikhail and Ibrahim Yalamov (1998). "Turskoto obtnost v Bŭlgariya i neyniyat periodičen pečat (1878-1997)." In Rosen Milev, ed. Bŭlgarsko Mediya Znanie. Enciklopedično Izdanie za Mediyanauka i Mediya Publisistika, Tom II, pp. 556-600.
Yalamov, Ibrakhim (1998). "Turskiyat periodičen pečat v Bŭlgariya (1878-1996)." In Mikhail Ivanov, ed. Periodičen Pečat na Malcinstvata v Bŭlgariya (1878-1997). Sofia: Mezhduetničeska Iniciativa za Ĉoveshki Prava.
Karagőz, Adem Ruhi (1945). Bulgaristan'da Tűrk Basını, 1879-1945. İstanbul: Űniversite Matbaası.
Kerim, Yusuf (1999). "Bulgaristan'da Tűrkçe sureli basın (1865-1944)." In Balkan Űlkelerinde Tűrkçe Eğitim ve Yayın Hayatı Bilgi Şoleni.
Okday, İ. H. (1986). "Bulgaristan'da çıkmış olan Tűrk gazeteleri ve dergileri," Tűrk Kűltűrű, 274:1-5.
Salgır, Abdulkadir (1989). "Bulgaristan'daki Tűrkler ve Bulgaristan Tűrk basını," Tűrk Kűltűrű, 27:23-28.
Stoykova, Rosica, ed. (2002). Etničeska Presa v Bŭlgariya. Sofia: Bulgarian Helsinki Committee.
Şimşir, Bilal (1986). The Turkish Minority Press in Bulgaria: Its History and Tragedy, 1865-1985. Ankara: Ministry of Foreign Affairs Press.
|
1880-1944 |
|
|
Name
|
Year(s) |
Place
|
|
|
|
|
|
Açık Sőz |
1931 |
Plovdiv |
|
Açık Sőz, İslam haber gazetesi, Weekly |
1936-1937 |
Plovdiv |
|
Ahali, Initially weekly, then daily |
1905-1908 |
Plovdiv |
|
Ahali, Bağımsız Tűrk gazetesi |
1919 |
Sofia-Oryahovo |
|
Akşam Haberleri |
1913 |
Plovdiv |
|
Altın Kalem |
1924 |
Oryahovo |
|
Arda |
1922 |
Kırcali |
|
Balkan, Weekly |
1898 |
Ruse |
|
Balkan, Weekly |
1885-1886 |
Ruse |
|
Balkan, Daily,
except Monday and Friday |
1906-1912 |
Plovdiv-Sofia |
|
Balkan Postası, Bağımsız Tűrk haber gazetesi |
1935 |
Plovdiv |
|
Başlangıç (Načalo), Siyasi, içtimai gazete, Weekly |
1924-1925 |
Kırcali |
|
Başlangıç, Weekly |
1888-1889 |
Sofia |
|
Başlangıç (Načalo) |
1929 |
Kazanlŭk |
|
Bedreka-i Selament, Weekly |
1897- ? |
Plovdiv |
|
Birlik, Ilmi,
içtimai, basına buyruk gazete, Biweekly |
1930-1931, 1933 |
Ardino |
|
Bulgaristan Resmi Gazetesi Tercűmesi, Weekly |
1880-1882 |
Ruse |
|
Bulgaristan, Weekly |
1888 |
Varna |
|
Bulgaristan, Efkar ve içtihanda műstakil Tűrk gazetesi, Biweekly |
1926 |
Sofia |
|
Bulgaristan Tűrk Muallimleri Mecmuası |
1923-1926 |
Oryahovo |
|
Caylak (Yastreb), Weekly |
1884-1885 |
Plovdiv |
|
Çicek |
1929 |
Sofia |
|
Çiftçi Bilgisi (Zemedelsko Sŭznanie), Bulgar Çiftçi Halk Birliği partisi organı |
1921-1923 |
Sofia |
|
Çiftçi Kurtuluşu, Mutehit Milli Çiftçiler Birliği'nin Tűrkçe gazetesi, Bimonthly |
1934 |
Plovdiv |
|
Çocuk Sevinci, Çocuk dergisi |
1932 |
Sofia |
|
Deliorman, Siyasi, içtimai, serbest fikirli bitaraf Tűrk gazetesi |
1923-1924 |
Razgrad |
|
Dikkat (Vnimanie), Weekly |
1883-1886 |
Sofia |
|
Dobruca Postası (Dobrudanski kurier) |
1917 |
Konstanca |
|
Doğru Sada, Tarafsız gazete |
1927 |
Razgrad |
|
Doğru Yol, Weekly |
1898 |
Plovdiv |
|
Doğru Yol, Dinsel-toplumsal dergi |
1925 |
umen |
|
Doğru Yol, Bulgaristan Tűrklerinin ilerlemesi ve kalkınması için çıkan gazete |
1936-1939 |
Sofia |
|
Dostluk, Bağımsız siyasal, sosyal, ekonomik gazete, Weekly |
1926-1935 |
Sofia |
|
Duvar Gazetesi, Tűrkçe komunist gazetesi |
1953 |
Momčilgrad |
|
Edirne Sadası |
1908 |
Sofia |
|
Efkar-i Umumiyye (Obtestveno Mnenie), Tűrkçe-Bulgarca gazete, Weekly |
1904-1905 |
Ruse |
|
Emniyet, Initially every five days, then twice weekly |
1896-1908 |
Plovdiv |
|
Eyyam, Daily, except Tuesday |
1914 |
Plovdiv |
|
Feryad, Weekly |
1905-1907 |
Sofia |
|
Gayret (Usŭrdie), Politika gazetesi, Weekly |
1895-1903 |
Plovdiv |
|
Genc Mektepli, Őğrenci gazetesi |
1924 |
umen |
|
Hakikat Şahidi (Svidetel na Istinata), Dinsel dergi, Monthly, except July and Augus |
1933-1943 |
Razgrad |
|
Hakkaniyet, Justice |
1897 |
Svitov |
|
Halk Sesi (Naroden Glas), |
1930-1935 |
|
|
Hammiyet, Twice
weekly |
1896-1898 |
Plovdiv |
|
Havadis (Novini), Bilimsel haber gazetesi, Weekly |
1937-1940 |
umen |
|
Hilal (Polumesec), Weekly |
1883-1889 |
Plovdiv |
|
Hurşit, gazete |
1912 |
Plovdiv |
|
İbret (Obrazec) |
1895 |
Ruse |
|
İkbal, gazete |
1929 |
Lom |
|
İleri (Napred) |
1932 |
Plovdiv |
|
İnsan (Čovek) |
1925 |
umen |
|
İntibah (Probudenie), İçtimai gazete |
1928-1931 |
Omurtag, umen |
|
İrfan, Dergi |
1932 |
Plovdiv |
|
İslah, Weekly |
1899-1902 |
Sofia |
|
İstikbal (Budete), Haftalık bağımsız Tűrk gazetesi |
1931-1932 |
Vidin |
|
İtişam (Irfan), Dergi |
1932-1933 |
Plovdiv |
|
İttifak, Weekly |
1894-1908 |
Sofia |
|
İttihad-i İslam, Weekly |
1908-1909 |
Plovdiv |
|
Kamer, Siyasi gazete, Weekly |
1899-1908 |
Plovdiv |
|
Karadeniz (Černo More), Halkçı, inkilapçı ve milliyetci mustakil gazete, Weekly |
1933-1934 |
Razgrad |
|
Kızıl Bayrak (Červeno zname) |
1921 |
Provadiya |
|
Kocabalkan, Mustakil fikirli siyasi gazete, Weekly |
1921 |
Plovdiv |
|
Kocabalkan (Stara Planina), Bağımsız gazete, Twice weekly |
1925 |
Plovdiv |
|
Kosmopolit |
1883 |
Plovdiv |
|
Malumat, Twice weekly |
1896-1908 |
Plovdiv |
|
Mecmua-i İrsat, Ilmi musavver ve mustakil mecmua, Every ten days |
1921 |
|
|
Mecra-i Efkar, Weekly |
1898-1907 |
Plovdiv |
|
Medeniyet (Civilizaciya), İslam haber gazetesi, Biweekly |
1934-1944 |
Plovdiv |
|
Muallim Fikri (Učitelski Misŭl), Tűrk őğretmenler dergisi |
1924 |
|
|
Muhabiri Şark |
1985 |
Plovdiv |
|
Muvazene (Ravnovesie), Medeni haklar, muhakeme ve savunma gazetesi, Weekly |
|
|
|
Műcadele (Borba), Siyasi, içtimai mustakil gazete |
1926-1927 |
Pleven |
|
Műdafa-i Hukuk (Zatita na Istinata), Biweekly |
1901-1905 |
Ruse |
|
Műsademe-i Efkar, Weekly |
1899-1901 |
Plovdiv |
|
Nadas, Weekly |
1898 |
Plovdiv |
|
Orfan (Traditcii), Dinsel, toplumsal, bilimsel dergi |
1931 |
Plovdiv |
|
Őzdilek (Čisto elanie), Milliyetçi gençlik gazetesi, Twice weekly |
1933-1934 |
Kırcali-Plovdiv |
|
Rağbet (Uspekh), Siyasi Osmanlı gazetesi, Weekly |
1895?-1904 |
Plovdiv |
|
Rehber (Vodač), Bulgaristan Műslűmanlarının faydalarını gőzetir bitaraf Tűrk gazetesi, Weekly |
1929-1933 |
Sofia |
|
Resimli Balkan (Balkan Ilustrovan), Tarihi, içtimai ve iktisadi dergi, Weekly |
1916-1918 |
Sofia |
|
Resimli Emniyet (Sigurnost-ilustrovan), Three times a week |
1896 - 1898 |
Plovdiv |
|
Resimsiz Emniyet, Weekly |
1898 |
Plovdiv |
|
Resimli Tűrk Sadası Siyasi mecmua, Weekly |
1915 |
Sofia |
|
Rodop, Siyasi içtimai Tűrk gazetesi, Weekly |
1929-1934 |
Plovdiv |
|
Rodop Sesi (Rodopski Glas), Mustakil içtimai Tűrk gazetesi |
1929 |
Kırcali |
|
Rumeli (Rumeliya), İslam ve Osmanlıların hakları, bilim, eğitim için haftalık gazete |
1905-1907 |
Plovdiv |
|
Rumeli, Weekly |
1905-1907 |
|
|
Rumeli (Rumeliya) |
1924-1925 |
Turgovite |
|
Rumeli Telgrafları, Cumadan başka her gűn çıkan ajans bűlteni, Daily |
1906 |
Plovdiv |
|
Sada-i İslam (Islamski Glas) |
193 |
umen |
|
Sada-i Millet, Weekly |
1897 |
Sofia |
|
Sada, Irregularly |
1897 |
Plovdiv |
|
Savaş (Borba), Bulgaristan'daki Tűrk halkının siyasi kuruluşu için çalışır mustakil halk gazetesi, Monthly |
1928-1929 |
umen |
|
Serbest Bulgaristan (Svobodna Bŭlgariya), Twice weekly |
1888 ? |
Sofia |
|
Ses-Işık, Siyasi gazete, Daily |
1948 |
Sofia |
|
Sebat (Postoyanstvo), Weekly |
1894-1895 |
Ruse |
|
Sofya Muhabiri (Sofiyski Korespondent), Hukuk-i medeniyeyi muhakeme ve mudafa esasına műstenit siyasi gazete, Thrice weekly |
1910-1911 |
Sofia |
|
Spor Gazetesi |
1926 |
Pleven |
|
Şahid ul-Hakayik (Svidetel na Istinata), Manevi ve ahlaki monografya |
1907-1908, 1911 |
umen |
|
Şark (Iztok), Tűrkçe-Bulgarca gazete, Weekly |
1905-1906 |
Sofia |
|
Şark Muhbiri, Siyasi gazete, Weekl |
1907 |
Plovdiv |
|
Şark Yıldızı |
1883 - ? |
Plovdiv |
|
Şarki Rumeli (Iztočna Rumeliya), Bulgaristan'daki genc Tűrklerin organı |
1905 |
Plovdiv |
|
Şems, Siyasi, edebi, musavver gazete, Twice weekly |
1896-1907 |
Plovdiv |
|
Tarla (Niva), Weekly |
1880-1882 |
Sofia |
|
Tebligat, Aylık resmi gazete |
1929 |
Sofia |
|
Temaşa-i Esrar, Weekly |
1904-1905 |
Sliven |
|
Temaşa-i Efkar, Weekly |
1906 |
Sliven |
|
Terbiye (Prosveta), Bulgaristan'daki İslam milli kűltűr-maarif birliğinin organı |
1933-1934 |
Sofia |
|
Terbiye Ocağı (Ognite na Vŭspitanieto), Terbiyevi, ilmi ve içtimai mecmua |
1921-1922 |
umen |
|
Tırpan, Hukuk-i İslami műdafa eder serbest Tűrk gazetesi, Biweekly |
1911 |
Sofia |
|
Tuna (Dunav), İslam gazetesi, Daily, except Sundays |
1905-1911 |
Ruse |
|
Tuna Boyu (Dunavski Dalečini), Mustakil gazete |
1927 |
Pleven |
|
Tunca, Tűrk gazetesi, Weekly |
1913-1923 |
|
|
Turan, Bulgaristan Tűrk gençleri "Turan" Cemiyetleri Birliğinin organı |
1928 |
Sofia |
|
Turan, Monthly |
1932-1934 |
Kırcali |
|
Tűrk Muallimlter Birliği (Turski Učitelski Sŭyuz) |
1926 |
Oryahovo |
|
Tűrk Muallimler Mecmuası (Tursko Učitelsko Spisanie) |
1925 |
Razgrad |
|
Tűrk Sadası (Turski Glas), Mustakil-ul efkar Tűrk gazetesi |
1912-1920 |
Sofia |
|
Tűrk Sőzű (Tursko Slovo), İctimai, siyasi, ilmi ve iktisadi Tűrk gazetesi, Weekly |
1920-1922 |
Plovdiv |
|
Tűrk Spor Gazetesi (Turski Sporten Vestnik) |
1926 |
Razgrad |
|
Tűtűncű Amele Gazetesi (Tyutunorabotnik) |
1910-1914, 1919-1920 |
|
|
Uhuvvet (Bratstvo), Siyasi, ilmi, içtimai bitaraf gazete, Twice weekly |
1904-1908 |
Ruse |
|
Vakit |
1885 |
|
|
Varna Postası (Varnenski Kurier), Weekly |
1887-1888 |
Varna |
|
Yarın (Utre), Siyasi ve ilmi gazete, Every ten days |
1934 |
umen |
|
Yeni Başlangıç (Novo Načalo), İçtimai, siyasi gazete |
1928-1929 |
Kırcali |
|
Yeni Gűn (Nov Den), Twice weekly |
1934 |
Sofia |
|
Yeni Sőz (Nov Reč), Haftalık kűltűr ve toplum gazetesi |
1925 |
umen |
|
Yeni Yol (Nov Pŭt), Mustakil gazete |
1931 |
Kırcali |
|
Yenilik (Ovnova), İlmi, içtimai, iktisadi ve kűltűrel mustakil gazete, Biweekly |
1928-1929 |
Yambol |
|
Yıldırım (Svetkavica) |
1935-1936 |
Sofia |
|
Yoldaş (Drugar), Bulgaristan mekteb-i İslamiyesindeki talebeye yarayışlı risale |
1921-1922 |
umen |
|
Ziya (Svetlina), III. Komunist Enternasyonalın Şubesi olan Bulgaristan Komunist Partisinin Tűrkçe organı, Weekly |
1920-1923 |
Sofia |
|
|
|
|
|
People's Republic of Bulgaria: 1944-1990 |
|
|
|
|
|
|
|
Ajitatorun Kılavuzu (Nasičnik na Agitatora) |
1951-1955 |
Sofia |
|
Ajitatorun Kılavuzu (Nasičnik na Agitatora), 'Yeni Işık' gazetesinin ilavesi |
1957-1979 |
Sofia |
|
Ateşler (Ognove), 'Marica Iztok' gazetesinin neşriyatı |
1966-1968 |
Radnevo |
|
Brigadir (Brigadir), İsperih 'Hristo Botev' Halk Gençler Birliği Kuruculuk Brigadası Şubesinin Bulteni |
1949 |
umen
|
|
Çağdaş (Sŭvremennik), 'Yeni Işık' gazetesinin ilavesi |
1965-1969 |
Sofia |
|
Deliorman Doğruluğu |
|
|
|
Dostluk (Druba), Sovyet orduları grubu siyasi idaresinin Druba gazetesi |
1947 |
Sofia |
|
Dostluk (Druba), 'Ludogorska Pravda' gazetesinin Tűrkçe neşriyatı |
1965-1968 |
Razgrad |
|
Emek Davası (Trudovo Delo), 'Trudovak' gazetesinin ilavesi, Biweekly |
1965-1969 |
Sofia |
|
Eylűlcű Çocuk (Septemvriyče), Dimitrov organizasyonu gazetesi, Weekly |
1946-1960 |
Sofia |
|
Filiz (Izdinka), 'Halk Gençliği' çocuk yayını |
1966-1968 |
Sofia |
|
Halk Davası (Narodno Delo) |
1956-1959 |
Varna |
|
Halk Gençliği (Narodna Mlade), Bulgaristan Halk Gençliği Birliği Merkez Komitesinin organı, Bimonthly |
1948-1969 |
Sofia |
|
Halk Yűkselişi (Naroden Podem) |
1948-1950 |
Sofia |
|
Işık (Svetlina), Vatan Cephesi Tűrk azınlığı Komisyonu organı |
1947-1964 |
Sofia |
|
Kolarovgrad Savaşı (Kolarovgradska Borba) |
1955-1959 |
umen |
|
Komunizm Bayrağı (Zname na Komunizma), 'Zname na Komunizma' gazetesinin Tűrkce neşriyatı |
1964-1969 |
Turgovite |
|
Muhabir (Dopistnik) |
1966-1969 |
Sofia |
|
Muhabir Yardımcısı (Dopistničeski Pomotnik) |
1953-1955 |
umen |
|
Piyoner (Pioner), Monthly |
1959-1960 |
Sofia |
|
Propagandacının Kılavuzu (Nasičnik na Agitatora) |
1948-1950 |
Sofia |
|
Propagandacının Not Defteri (Belenik na Agitatora) |
1947-1955 |
Sofia |
|
Rodop Műcadelesi (Rodopska Borba) |
1955-1959 |
Khaskovo |
|
Rodop Műcadelesi |
1960-1974 |
Kırcali |
|
Savaş (Borba) |
1956-1959 |
umen |
|
Sosyalizmi Kuruyoruz (Stroim Socializm), 'Trudovo Delo' gazetesinin eki |
1950-1952 |
Sofia |
|
Stalin Bayrağı (Stalinsko Zname) |
1956-1959 |
Varna |
|
Titocu, Weekly |
1951 |
Sofia |
|
Trudovak Davası (Trudovo Delo) |
1953-1969 |
Sofia |
|
Tuna Gerçeği (Dunavska Pravda), 'Dunavska Pravda' gazetesinin Tűrkçe yayını |
1955-1959 |
Ruse |
|
Vatan (Otečestvo), Bulgaristan Tűrk Vatan Cephesi neşriyatı 'Otečestvo' gazetesinin eki |
1945 |
Sofia |
|
Yeni Hayat (Nov ivot), İçtimai, siyasi ve bedii aylık resimli mecmua |
1954-1985 |
Sofia |
|
Yeni Işık (Nova Svetlina), Milli Vatan Cephesi Komitesi Tűrk Azınlığı Komisyonu organı |
1945-1969 |
Sofia |
|
Ziya (Svetlina), 'Silinstrenska Tribuna' gazetesinin Tűrkçe neşriyatı |
1965-1969 |
Silistra |
|
Ziya (Svetlina), 'umenska Zarya' gazetesinin Tűrkçe neşriyatı |
1966-1969 |
umen |
|
|
|
|
|
Post-1989 |
|
|
|
|
|
|
|
Işık-Svetlina, Turkish and Bulgarian weekly |
1961-1996 |
|
|
Gűven (Doverie), Culture and information weekly in Turkish and Bulgarian |
1992-1996 |
|
|
Hak ve Őzgűrlűk, Politics and culture weekly published by the Movement for Rights and Freedoms. Today it appears in Bulgarian only, under the title 'Prava i Svobodi' |
1991-1997 |
Sofia |
|
Műslűmanlar (Muslims), Originally a monthly publication of the Chief Mufti's Office; also appeared as a separate publication in Bulgarian under the title, 'Mjusulmani'; Last few years it has appeared only occasionally |
1990- |
Sofia |
|
Zaman Bulgaristan, published by the Turkish daily 'Zaman' for Turks in Bulgaria, www.zaman.bg |
1992- |
|
|
Űmit (Hope), An education and culture monthly published by the Balkan Foundation for Education and Culture, www.umitdergisi.com |
1995- |
Sofia |
|
Çir-Çir (Grasshopper), Monthly for children/ |
1992-1996 |
|
|
Filiz, Children's weekly |
1992- |
Sofia |
|
Balon, Children's monthly |
1994- |
|
|
Kaynak, Magazine for culture and literature published by the Turkish Cultural Center in Sofia |
2000- |
Sofia |
|
Yeni Hayat, Monthly |
2003- |
Kırcali |
|
Sabah |
? |
Sofia |
|
Balkan |
? |
umen |
|
Deliorman, Magazine Alev dergisi |
? 2008- |
Kircali |
|
Ardinski Glas, in Turkish and Bulgarian, published by the municipal administration |
? |
Ardino |
|
Rodopslo Ravnovesie, in Turkish and Bulgarian |
? |
|
|
Kırcali Haber gazetesi Mozaik dergisi Hoşgőrű dergisi |
Kırcali |
|
|
Online news: www.kircalihaber.com;
kircaalibugun.blogspot.com, |
|
|
|
Bulgar-Tűrk
Haber Ajansi at www.bg-turk.com
and many others |
|
Copyright 2000-2013, Ali Eminov, Wayne State College, Wayne, Nebraska USA
Created January 13th, 2000; Last updated, April 15, 2013